Gia công

Cách phân loại máy ly tâm

Có thể phân loại máy ly tâmtheo dấu hiệu khác nhau:

−   Theo quá trình phân ly: máy ly tâmlắng; máy ly tâmlọc

−   Theo phương thức làmviệc: máy ly tâmlàmviệc gián đoạn, máy ly tâmlàmviệc liêntục và máy ly tâm tự động

−   Theo kết cấu của bộ phận tháo bã: máy ly tâmtháo bã bằng dao; máy ly tâmtháo bã bằng vít xoắn; máy ly tâmtháo bã bằng pittông

−   Theo giá trị yếu tố phân ly phân ra máy ly tâmthường và máy ly tâmsiêu tốc

 

−   Theo kết cấu trục và ổ đỡ phân ra: máy ly tâmba chân và máy ly tâmtreo

 

Máy ly tâm ba chân

 

Máy ly tâm ba chân là loại máy làmviệc gián đoạn, có thể tháo bã bằng tay, bằng dao hoặc bằng khíđộng, thường dùng để ly tâmhuyền phù chứa các hạtrắn nhỏ, trung bình hoặc làm khô bã lọc.

Máy ly tâm ba chân gồmcórôto được bao bọc bởi vỏ. Thân máy gắn với vỏđược đặt trên 3 lò xo cánh nhau 120O. Ðộngcơ lắptrân thân máynốivới bánh đai ở phía dưới rồitruyền sang trục máy làmquay rôto. Ưu điểmcủa máy làcó thểlàm việc với tải trọng lệch tâm tương đối lớn nhờ có các lò xo giảmchấn. Ðiểmtreo của kết cấu nằmtrên trọng tâmphần treo nên khi làmviệcmáyrất ổn

định. Trục máy ngắn nên máy gọn, chắc chắn,tiện lợi cho việc tháo bã bằng tay.

Nhược diểmcủa máy là ổ trục và bộphận truyềnđộng đặt ở dưới nên dễ bịăn mòn hoá học

 

 

a cau tao vit 52

 

HìnhVII- 4.Máyly tâmlàmviệcgiánđoạntháobãbằngdao

 

 

 

Máy ly tâm kiểu treo

 

Loại máy ly tâm treo dùng để phân riêng huyền phù mịn và trung bình, dođó nó thường được dùng trong các nhà máyđường, nhà máy hoá chất,thực phẩmv.v..

Máy gồmcó rôto ghép với đầu dướicủa trục quay. Khe hở giữa các nan hoa chính là các lỗ tháo bã.

Khimáy đang làmviệc thì chóp sẽ đậy kín đáy rôto. Khi tháo bã thì dừng máy và nâng chóp lên,

đồng thời dùng daođể cạo bã xuống dưới qua các lỗ giữa các nan hoa.

Ưu điểmcủa loại máy ly tâm treo là ổ trục và bộ phận truyền động không bịchất lỏng ăn mòn, việc tháo bã tương đối nhẹ nhàng và nhanh hơn loạitrên.

Vì các máy ly tâmlàmviệc với số vòng quay rất lớn nên dù đã ngắt điện,trục quay vẫn còn quay do quán tính rất lâu. Ðể nhanh chóng dừngmáytaphải dùng cơ cấu phanh hãm. Ðối với các máy

 

ly tâmtreo,ổ trục có thểđảo xung quanh phương thẳng đứng khi phanh, do đó cơ cấu phanh phải cấutạo sao cho khi phanh áp lực gây ra hai phía của phanh phải đềunhau.

Ðể khắc phục nhược điểm tháo bã bằng tay nặng nhọc, năng suất thấp người ta chếtạo loại máy ly tâmtreo tháo bã tự động. Loại máy này chỉ khác máy ly tâm treo bình thường là phần dưới có dạng hình nón với góc nghiêng lớn hơn góc rơi tự nhiên của bã. Khi rôto dừng lại thì bã tự trượt xuống theo thành nón và ra khỏi rôto.

 

 

Máy ly tâm nằmngangtháo bã bằngdao

 

Các loại máy ly tâmtrênđây, lúc tháo bã đều phảihãmmáy,do đómất thời gian và tiêu hao

năng lượng vô ích. Loại máy ly tâmnằmngang tháo bã bằng dao cũng làm việc giánđoạn nhưng tất cả các giai đoạn đềuđược tự động hoá nên thời gian của một chu kỳngắn hơn loại tháo bã bằng tay

 

 a cau tao vit 53

HìnhVII- 5.Máyly tâmtháobã bằngdaocócửa tháoởđáy

 

Sau khi mởmáy cho rôto quay thì cho huyền phù vào rôtô theoống tiếpliệu (trên ống có lắp một van đặc biệt). Sau khi huyền phù đã vào đủ lượng yêu cầu thì van đóng lại và xảy ra quá trình ly tâm. Lớp bã trong rôto ngày càng dày lên và khiđảmbảo chiều dày quy định thì xy lanh lực hạ pittông xuống kéo theo dao cạo bã, cạo thành lớp mỏng rơi xuồng máng hứng phía dưới. Như

vậy dao lấy bã ra một cách gián đoạn và chuyển động xoay của dao là nhờchuyển động tịnh tiến của pittông.

 

 

Máy ly tâm nằm ngang làm việc liên tục, tháo bã bằngpittông

 

Ưu điểmchủ yếu của loại máy này là làmviệc liên tục nên năng suất cao. So với máy ly tâm tháo bằng dao thì có kếtcấu gọn, chắc hơn, nănglượng tiêu thụ trên một đơn vịsản phẩmnhỏ hơn. Tuy nhiên máy còn có một số nhược điểmnhư kết cấu phức tạp, tiêu tốn năng lượng không đều theo thời gian, lưới lọc chóng mòn do bịmasátvới pittông đẩy bã.

Loại máy ly tâmnày dùng để ly tâmhuyền phù đặc (50%  pha rắn trở lên), kích thướchạt khoảng 0,04-0,12mm. Thường dùng để ly tâmcác huyền phù màpha rắnở dạngtinh thể như (NH4)2SO4,NaCl, CaSO4,v.v..

 

Máy gồmcómột pittông chính lắpchặt lên một đầu của cầnđẩy, còn đầu kia của cầnđẩy thì lắp pittôngcủa xylanh lực điều khiển bằng dầu hoặc khí nén. Cầnđẩy nằmtrong trục rỗng,một đầu trục rỗnglắpchặt rôto, đầu kia lắp bánh đai chuyển động. Cần đẩy cùng quay với trục rỗng để phân phối đều huyền phù, đồng thờichuyển động tịnh tiến qua lại 12-16 lần/giờ để đẩy bã ra khỏi roto.

a cau tao vit 54

HìnhVII- 6. Sơ đồ nguyênlýmáy lytâm lọc làmviệc liên tục cópistonđẩy pharắn

 

 

Máy ly tâm tháo bã bằng lực ly tâm

 

Máy ly tâmtháo bã bằng lực ly tâmgồmcó roto lọc hình côn, lắp công-xôn trên trụcthẳng đứng, trục quay trên các ổ đỡ .Ổ đỡ được đặt trên các bộ giảmchấn bằng cao su. Rôto quay được nhờ động cơ qua bộ phận truyền động đai.

Nguyên liệuliên tục chảy thành dòng vào trong rôto hình côn. Do tác dụng của lực ly tâm, huyền phù di chuyển dọc theo lưới lọccủa roto. Chấtlỏng được tách ra qua lỗ lưới của rôto, còn bã

được rửa sạch và làmkhô. Thành phần lỏng đi vào bộ phận chứa hình vành khăn, phần bã rắn chuyển động lên trên văng ra khỏi rôto và đượcđưa vào thùng chứa.

a cau tao vit 55

HìnhVII- 7.Máy ly tâmliêntục rôto hình nóntựtháobã

 

Góc nghiêng của rôto lọc phải bảo đảmcho huyền phù chuyển động lên phía trên, dưới tác động của áp suấtphần nguyên liệu mới đưa vào. Lỗ của lưới lọc của roto lọc hình côn dạng khe có chiều rộng khoảng 0,04-0,15mm. Vì thế mà sức cản của lưới lọc rấtlớn, tương đương với sức cản của bã (có chiều dày khoảng vài milimet).

 

 

Máylytâmlắngnằmngangtháobãbằngvítxoắn

 

Loại này dùngđể phân ly huyềnphù mịn có nồng độ trung bình và lớn. Trong công nghiệp thực phẩmloại máy này dùng để tách tinhbột ra khỏinước quả, trong các ngành công nghiệp khác dùng để phân riêng pha rắn và pha lỏng.

Máy gồmcó hai rôto. Rôto ngoài có dạng hình nón hoăc trụ-nón, rôto trong có dạng hình trụ mà mặt ngoài của nó có gắnvít tải. Rôto trong và rôto ngoài quay cùng chiều nhưng rôto trong quay chậmhơn rôto ngoài 1,5-2 % (khoảng 20-100vg/ph) nhờ hộp giảmtốc vi sai. Rôto trong có đục các lỗ để dẫn huyền phù nhập liệu. Góc nghiêng phần hình nón của rôto khoảng 9-10O. Quá

trìnhlắng xảy ra trong khoảng không gian giữa hai rôto, bã bámvào mặt trong của rôto ngoài và được vít tảiđẩy về phía cửa tháo bã. Nước trongđi về phía ngược lại, chảy qua các cửa ở trên đáy rồi đi ra ngoài. Trong phần rôto không bịngập nước,bãvừa được đưa ra khỏi rôto vừa được làmkhô.

 a cau tao vit 56

HìnhVII- 8.Máyly tâmlắngliêntụctháobãbằngvítxoắn

 

Có thể điềuchỉnh chế độlàmviệc của máy bằngcáchthay đổsố vòng quay hoặc thayđổ chiều dài lắng khi ta xoay các cửa chảy tràn. Lỗ chảy tràn càng gầntrục quay thì lớp nước càng sâu, chiều dài lắng càng dài, lắng được các hạt có kíchthước nhỏ.

Ưu điểmcủa máy này là phân ly được huyền phù mịn, năng suất lớn.

Nhược điểm là tốn nhiềunăng lượngđể tháo bã, tổn thất trong hộp giảmtốc vi sai lớn, bã bịvụn nát, nước trong còn lẫn nhiều hạtrắn; máy làmviệc nặng nề,ồn ào.

 

Máyphânlysiêutốcloạidĩa

 

Máy phân ly siêu tốc loạidĩa có nhiều loại: loại hở, loại kín, loại nửa kín, loại tháo bã bằng tay và bằng ly tâm. Ðây là nhómcó nhiều máy nhất trong các loại máy ly tâm siêu tốc. Máy ly tâm siêu tốc loạidĩa dùng để phân li huyền phù có hàm lượng pha rắn nhỏ hoặc phân ly nhũ tương khó phân ly. Máy ly tâmsiêu tốc loạidĩa dùng để tách bơ trongsữa, tinh luyện dầu thực vật và lắng trong các chất béo.

Bộ phận chủ yếu của máy là rôto gồm các dĩa chồng lên nhau với một khoảng cách thích hợp. Nếu phân li nhũ tương trên các dĩa đều có khoan lỗ, ở dĩa giữa các lỗ phảinằmtrên đường thông thẳng đứng, qua đó sản phẩmban đầuđi vào khe hở giữa các dĩa. Khoảng cách giữa các dĩa 0,4-

1,5mm.Dĩa trên được giữ nhờ các gân trên mặt ngoài của dĩadưới. Ðộ nghiêng của dĩa nón cần

đủ đảmbảođể hạt vật liệu trượt xuống tự do (thường góc nửa đỉnh nón từ 30-500)

 

 a cau tao vit 57

HìnhVII- 9.Máyly tâmlắngphânlynhũtươngkiểudĩa

 

Máy phân ly siêu tốc loạidĩa có thể làm việc gián đoạn hoặc liên tục. Máylàm việc gián đoạn  trong trường hợp tháo bã bằng tay. Do dung tích khoảng không gian củalớp bùn phân li không lớn nên máy ly tâmtháo bã bằng tay sửdụng hiệu quả khi thành phần hạt lơlửng đến 0,05% thểtích.

Ưu điểmcủa loại này là mức độ phân ly cao, thểtích roto lớn. Nhược điểmlà cấu tạo và lắp ráp khó, nhất là với môi trường ăn mòn.

a cau tao vit 58

HìnhVII- 10.Máyly tâmlắnglàmtronghuyềnphù

 Máylytâmsiêutốcloạingăn

 

Máy ly tâmsiêu tốc loạingăn thường dùng phân riêng huyền phù có hàmlượng pha rắn ít, kích thước pha rắn nhỏ, nhẹ. Không dùng để phân li nhũ tương. Trong công nghiệp thực phẩm,máy phân li siêu tốc loại ngăn thường được dùng làmtrong nướcquả, làmtrong rượu, bia, tách các tạp chất trong dầu thực vật, trong xăng, sơn và dầu bôi trơn.

Máy ly tâmsiêu tốc loạingăn gồmcó roto lắp trên trụcquaythẳng đứng. Phía trong của roto đặt các vách ngăn hình trụ đồng tâm.Huyền phù cho vào ống nhập liệulầnlượt qua không gian giữa các ngăn trong roto. Dưới tác dụng của lực ly tâm, pha rắn lắng ở các thành trong của các ngăn và được tháo ra ngoài khi dừng máy. Nước trong được dẫn ra ngoài qua rãnh bố trí ởngăn ngoài cùng.

Loại này chỉ dùng phân riêng các huyền phù mịn (không phân riêng nhũtương), thí dụnhư tách các tạpchất trong dầu, xăng, các loạisơn, nước quả v.v..

Máy thường quay với sốvòng quay 5000-10000 vg/ph, với số ngăn từ 5-10. Máy này đảmbảo được cả hai nguyên tắc: tăng chiều dài lắng và giảmchiều dày lớp chất lỏng nên giảmđược lượng hạt rắn đi theo nước trong. Máy làmviệc liên tục và khi các vách ngăn chứa đầy bã thì dừng máy và tháo bã bằng tay.

 

Máylytâmsiêutốcloạiống

 

Máylytâmsiêutốcloạiống là loại máy có roto nhỏ và dài để phân riêngcác huyền phù và nhũ tương. Ðường kính của roto vào khoảng 200 mm, tỉlệ giữa chiều dài roto với đường kính của nó khoảng 5-7. Nếumáy dùng để phân riêng huyền phù thì đầu trên của roto (nắp roto) chỉcó một lỗ để nước trong đi ra, còn bã được giữ lại trong thành roto và được tháo ra bằng tay. Nếu máy dùng phân riêng nhũ tương thì ởnắp rôto có hai lỗthoát:lỗ gần trục để thoát pha nhẹ, lỗ kia để thoát pha nặng. Nhũ tương đưa vào rôto dưới áp suất 0,25-0,3 at qua dĩa phân phối và đi ra khoảng không gian giữa roto và các tấmchắn (được gắn dọc theo chiều dài của roto, gồmba tấmcách nhau 120o).

Khi phân ly nhũ tương cho pha nặng và pha nhẹ khôngtrộn lẫn nhau thì dùng tấmtách sao cho bán kính lớp phân chia phải nằmtrong vành khăn của tấmtách.

 

 a cau tao vit 59

HìnhVII- 11.Máylytâmsiêutốcloạiống

Post Comment